Vergeet niet waar je vandaan komt

In 1984 werd voor het eerst de wedstrijd Het Lekkerste Broodje georganiseerd. Een wedstrijd die speciaal was bedoeld voor cafetaria’s. Dat is tegenwoordig bijna moeilijk voor te stellen.

Wie toen een belegd broodje wilde, ging vaak naar de cafetaria of snackbar. Een wit puntje of bolletje met ham, kaas, ei of tartaar. Een broodje kroket of gehaktbal. Veel ingewikkelder hoefde het niet te zijn.

En die broodjes liepen goed. Cafetaria’s bezorgden ze zelfs als overwerkmaaltijd bij bedrijven. Lang voordat maaltijdbezorging een complete industrie werd, reden ondernemers al met bestellingen naar bedrijven waar ’s avonds werd doorgewerkt.

Maar de consument veranderde. Vanuit België kwamen harde broodjes onze kant op, eerst wit en later ook bruin. Ondernemers gingen experimenteren met beleg, combinaties en presentatie.

Precies daar lag de betekenis van Het Lekkerste Broodje. De wedstrijd moest ondernemers prikkelen om verder te kijken dan het vertrouwde assortiment. Dat is wat een goede vakwedstrijd volgens mij moet doen: een vak vooruithelpen.

Waar bleef de cafetaria?

Inmiddels zijn we ruim veertig jaar verder. Het Lekkerste Broodje bestaat nog steeds en het niveau is ongetwijfeld hoger dan ooit. De creaties zijn verfijnder, de ingrediënten spannender en de presentaties mooier.

Allemaal prima.

Maar ergens onderweg is de wedstrijd zich steeds verder gaan loszingen van de branche waarin hij ooit ontstond. Vooral de afgelopen 15 jaar is de afstand tot de cafetaria en frituurzaak steeds groter geworden.

Daar heb ik moeite mee.

Niet omdat alles moet blijven zoals het vroeger was. Integendeel. Als we in 2026 nog steeds alleen een wit bolletje met een plak kaas zouden presenteren, hadden we als branche iets verkeerd gedaan.

Maar ontwikkeling hoeft toch niet te betekenen dat je je oorsprong uit het oog verliest?

Gebeurt hetzelfde opnieuw?

Daarom kijk ik ook kritisch naar wedstrijden als Loaded Fries en het broodje hamburger.

Loaded fries staat midden in onze branche. De basis is friet, het product waarmee frituurondernemers iedere dag hun vakmanschap laten zien. Ook de hamburger hoort al decennialang bij het cafetaria-assortiment.

Juist zulke wedstrijden zouden een geweldige etalage van het frituurvak kunnen zijn. Ze kunnen ondernemers inspireren, medewerkers uitdagen en ideeën opleveren die ook werkelijk in een frituurzaak toepasbaar zijn.

Maar ook daar dreigt de wedstrijdcreatie belangrijker te worden dan de dagelijkse praktijk.

Dan moeten we ons afvragen: voor wie organiseren we eigenlijk een vakwedstrijd?

Natuurlijk mag een wedstrijd vooroplopen. Deelnemers mogen experimenteren en grenzen opzoeken. Maar een ondernemer uit onze branche moet ernaar kunnen kijken en denken: daar kan ik iets mee.

Want zodra hij alleen nog bewonderend naar een creatie kijkt en tegelijk denkt dat die met zijn bedrijf weinig meer te maken heeft, raakt een vakwedstrijd een belangrijk deel van zijn betekenis kwijt.

Het Lekkerste Broodje laat zien hoe dat kan gaan.

Laten we daarom bij Loaded Fries en de hamburgerwedstrijd vooruit blijven kijken, maar vooral niet vergeten waar we vandaan komen.

Frans van Rooij schrijft op persoonlijke titel columns voor Frituurwereld over vakmanschap en ondernemerschap in de frituurbranche.