Inspiratie

Zeeland: streeksnacks uit het land van de bolus

Het is de zomer van de streeksnacks. Frituurwereld toert van noord naar zuid en van oost naar west. In elke provincie van ons land pikken we er een paar snackspecialiteiten uit ter inspiratie. Als tweede is Zeeland aan de beurt.

Zeeland: streeksnacks uit het land van de bolus
Broodje salade van grijze garnalen met een garnalenkroket. Promofoto De Ambachterie.
In het kort
Topchef lyrisch over Zeeuws-Vlaamse stoof
Zeeland baarde de eerste zeewierkroket
Ambachtsfriet is in Zeeland marktleider
Culinaire kroketten van De Ambachterie

Mosselen met friet. Nederland lijkt er langzamerhand net zo vertrouwd mee als onze zuiderburen. Mosselen gelden, net als het snoepje de boterbabbelaar, als Zeeuwse specialiteit. Overigens komen de Zeeuwse mosselen veelal van de Wadden. De Zeeuws-Vlaamse topkok Sergio Herman geldt als één van de hoeders van de ‘moules frites’.

Een fenomeen op zich is de Zeeuwse bolus. Het gesuikerde kaneelbroodje wordt gedraaid van een streng wit brooddeeg. De bolus is vrijwel zeker een erfenis uit de Joods-Portugese keuken. Joden die Portugal moesten ontvluchten, zorgden ervoor dat het luchtige suikerbroodje hier inburgerde.

In Zeeland werden de eerste bolussen al rond 1640 gebakken. En natuurlijk leidde dit enige tijd geleden tot een bolusburger, bij broodjesbar Friso in Terneuzen.

Zeeuwse specialiteiten uit de frituur:

1. Friet Zeeuwse stoverij

Sjaslieks zijn in grote delen van Zeeland ouderwets populair. En natuurlijk ontbreken Zeeuwse stoverijen op de meeste cafetariakaarten niet. Het stoofgerecht is niet compleet zonder donker bier, als het even kan Zeeuws bier.

Toen de Vlaamse topchef Luc Bellings enige tijd geleden stoofvlees testte langs de Vlaamse kust, beviel de friet/stoverij van de Frietkotter in Breskens hem het best. Snackspert Eke Bosman roemt de huisgemaakte stoof van Frietboetiek B’tje Anders in Middelburg.

Friet of patat? Zo liggen volgens Omroep Zeeland de kaarten in de provincie.
Friet of patat? Zo liggen volgens Omroep Zeeland de kaarten in de provincie. Kaartje: Omroep Zeeland.

2. Gekeurmerkte patat-friet

Zeeland is de enige provincie van ons land waar ambachtelijke patat-friet de marktleider is. Dus niet Aviko, Farm of McCain, maar zelfsnijders en eigenhandige voorbak voeren de boventoon.

Naast voorbakkende cafetaria’s en frietzaken, drukt friet rechtstreeks van de aardappelboer een flink stempel. Friet van Frietsnijderij Tollenaar, Pommes Appetit, Hoeve Rapenburg en ZVL Boerderij Friet zijn dragers van het officiële keurmerk Zeker Zeeuws.

Frituur Keizersbolwerk, Vlissingen. De enige frietkraam van roestvrijstaal? <i>Foto: Ubelski.</i>
Frituur Keizersbolwerk, Vlissingen. De enige frietkraam van roestvrijstaal? Foto: Ubelski.

3. Veel Vlaamse invloeden

De invloed van de zuiderburen is niet te missen in Zeeland. Zo serveert cafetaria De Krab in Krabbendijke een luxe, Vlaamse kaaskroket. Hij heeft een bolle kussenvorm en de vulling bestaat uit de licht pittige Brugge Oud kaas. In het brasserie-gedeelte staan ook Vlaamse garnalenkroketten en op de plaat gebakken mosselen op het menu.

4. Gelauwerde streekkroketten

Streekproducten staan in Zeeland hoog op de agenda. Nee, het is niet voor niks dat in de provincie het certificaat Zeker Zeeuws is geïntroduceerd. Drager van dit streeklabel zijn onder meer de Zeeuwse kaaskroket van Kaasboerderij Schellach in Middelburg én de Zeeuwse mosselkroketten en Zeeuwse mosselbitterballen van Murko Seafood in Yerseke. Niet alles slaagt: het bedrijf Seaburger (mosselburger en oesterkroket) moest er vorig jaar een punt achter zetten.

Zeeuwse zeewierkroket, prototype uit 2020. Foto: Hogeschool Zeeland.
Zeeuwse zeewierkroket, prototype uit 2020. Foto: Hogeschool Zeeland.

5. Culinaire kroketten

Over kroketten gesproken. Een echte runner-up in krokettenland is De Ambachterie, sinds begin dit jaar gevestigd in een nieuw pand in Breskens. Het bedrijf van chefkok Dennis Coppens maakt naam met culinaire kroketten en bitterballen.

Natuurlijk worden traditionele vleeskrokantjes gemaakt en garnalenkroketten. Maar ook een regionale smaakmaker als de Zeeuwse spekkroket. Verder onder meer: vega Mexicaanse tacokroket, bouillabaisse-kroket en de vega zeewierkroket.