Energiemarkten en natuur hebben het niet goed voor met Europa

Recordhoge gasprijzen, stijgende olie- en kolenprijzen, en droogte die de elektriciteitsopwekking beperkt. Deze ontwikkelingen zorgen samen met de toenemende onzekerheid voor komende winter nu ook voor prijsrecords van elektriciteitscontracten in de EU.

Nieuw record: Gasprijs nu boven de 3 euro per kuub

Reuters rapporteerde eerder deze week dat de prijzen van een aantal termijncontracten voor elektriciteit een nieuw hoogtepunt bereikten in wat een perfecte energiestorm lijkt te zijn die elke energiebron raakt. Zo doorbrak de gasprijs gisteren de grens van 300 euro per MWh (= 3 euro per kuub). Een prijs die eerder dit jaar door sommige marktdeskundigen voor de komende winter voorspeld werd.

Frans van Rooij van ProFri: "Door het aflopen van vaste contracten worden steeds meer bedrijven en consumenten geconfronteerd met torenhoge energierekeningen. Voor vele wordt de situatie uitzichtloos, want ook andere kosten zijn enorm gestegen en het eind lijkt nog niet in zicht. Bovendien moeten veel bedrijven vanaf oktober beginnen met aflossen van de uitgestelde betaling van belastingen. Een van de steunmaatregelen waarmee de Rijksoverheid ondernemers tijdens de lockdowns probeerde te helpen. Deze schuld aan de Belastingdienst hangt bij menig horecaondernemer als een molensteen om de nek en die wordt nu verzwaard door torenhoge energierekeningen. Veel ondernemers zijn ten einde raad. Ook veel niet-leden en zelfs restaurateurs melden zich aan de poort van vakvereniging ProFri."

ProFri blijft zoeken naar oplossingen!

In april kon ProFri samen met haar energieadvies partner COMCAM al een eerste groep leden helpen aan een gasprijs van circa 35 cent in 2023. Deze groep leden blijkt nu spekkoper te zijn. Een tweede groep leden kreeg het gas tot vorige week aangeboden voor een prijs van rond de 85 eurocent per m3. Een nieuwe pool staat open, maar de prijs voor gas is weer verdubbeld en kan nu voor 2023 aangeboden worden voor € 1,66.

Van Rooij over het nieuwe aanbod: “De prijs voor het gas is ten opzichte van de laatste pool bijna het dubbele, maar nog altijd gunstiger in vergelijking met de prijs die nu door energieleveranciers wordt aangeboden of de prijs die gisteren en vandaag wordt betaald op de energiebeurs. Met het nieuwe prijsaanbod van 1,66 merken we dat de twijfel bij veel ondernemers verder toeslaat, maar dat was eerder dit jaar hetzelfde toen we van 35 naar 85 eurocent gingen. We zijn een vakvereniging voor frituurprofessionals en geen tussenpersoon voor energie, maar we proberen wel zoveel mogelijk ondernemers te helpen en met raad en daad bij te staan. We blijven zoeken naar oplossingen, maar de uiteindelijke beslissing is aan de ondernemer.”

Een analyse van COMCAM op hoofdlijnen van een aantal ontwikkelingen die de komende tijd impact hebben op de energieprijzen:

• Het op een na grootste energiebedrijf van Europa, het Franse EDF, heeft de capaciteitsbenuttingsgraad van haar nucleaire centrales moeten reduceren, omdat de droogte de beschikbaarheid van water heeft verminderd nodig voor het koelen van de reactoren. De droogte komt bovenop eerdere problemen: reactor corrosie waardoor EDF al eerder dit jaar een aantal centrales moest sluiten. Dit heeft de hoeveelheid elektriciteit beschikbaar voor de Franse binnenlandse markt gereduceerd.
• In Duitsland is de windproductie laag. Ook het waterpeil van de Rijn - een belangrijke transportroute voor o.a. kolen - is kritisch laag. De Duitse economie is sterk afhankelijk van deze cruciale doorvaarroute. Bij de huidige waterstand zijn verschepers niet in staat om de gebruikelijke volumes aan vracht te laden, waardoor kolen en andere grondstoffen hun bestemming in kleinere hoeveelheden met vertraging bereiken.
• De droogte heeft ook invloed op de met waterkracht opgewekte elektriciteit. Noorwegen, die meer dan twee derde van haar elektriciteit opwekt met waterkracht, kondigde aan de export van elektriciteit te verlagen. Hierdoor komt het aanbod naar andere Europese landen in gevaar op een zeer slecht moment. In Groot-Brittannië wordt gesproken van blackouts.
• De levering van gas door Gazprom aan Europa blijft veel lager dan normaal. Het staatsbedrijf waarschuwt voor nog hogere prijzen.
• De EU is snel geweest in de overgang van Russisch gas naar Amerikaans LNG. Snelheid is echter niet voldoende. De Amerikaanse LNG exportcapaciteit is niet oneindig groot. Producenten hebben ook andere klanten zoals bijvoorbeeld in Azië. Wanneer het winterseizoen nadert, zullen Aziatische kopers bereid zijn hoge premies te betalen voor LNG. Dit heeft de concurrentie voor het beperkte aantal LNG-tankers al geïntensiveerd.

Het komt volgens COMCAM niet als verrassing dat elektriciteitsprijzen in sommige delen van Europa op recordniveaus handelen. Het is nog minder verrassend dat industrieën beginnen te bezwijken met een year-ahead prijs van meer dan € 500 per MWh, een 500% stijging over de afgelopen 12 maanden. Geen industrie kan een dergelijke prijsschok absorberen zonder pijn.

Het is erg ongelukkig dat Europa de ene na de andere crisis moet doormaken. De situatie kan verergeren als het olie-embargo tegen Rusland eind dit jaar van kracht wordt. Analisten hebben gewaarschuwd dat dit tot een hogere olieprijs kan leiden. Hierdoor zal de elektriciteitsprijs verder onder opwaartse druk komen te staan door de switch van gas naar olie die een aantal Europese nutsbedrijven zal maken.

Komende winter ziet er lelijk uit voor Europa. De importen via Nord Stream 1 zijn meer dan 80% lager dan normaal, naast een verminderde olietoevoer. Om het aanbod van elektriciteit en verwarming voor komende winter zeker te stellen, is de EU naarstig op zoek naar elke brandstof waar het haar handen op kan leggen.

OVER COMCAM
Als onafhankelijk partner van bekende energieleveranciers, zorgen de portfolio managers van COMCAM jaarlijks door inkoop rechtstreeks op de beurs voor scherpe energietarieven. Dit zorgt voor een significante besparing op de energiekosten van hun klanten. Met de uitgebreide kennis en ervaring, ondersteunen ze hun klanten met energy portfolio management en advies voor verduurzaming bij de energietransitie van hun bedrijf. Ze bieden hun specialistische kennis van energiecontracten, wet- en regelgeving en verduurzaming laagdrempelig en voordelig aan in heel Europa. Met deze dienstverlening zijn ze uniek in de energiemarkt, hun klanten zijn hier heel tevreden over. Vakvereniging ProFri is sinds het voorjaar 2022 een samenwerking aangegaan met COMCAM.